Hướng dẫn cách sử dụng thang dây thoát hiểm khi có đám cháy

Hỏa hoạn tại nhà cao tầng hoặc chung cư thường diễn biến rất nhanh, khói dày đặc có thể khiến việc di chuyển trở nên khó khăn. Trong những tình huống khẩn cấp như vậy, thang dây thoát hiểm là thiết bị hỗ trợ giúp người bên trong nhanh chóng rời khỏi khu vực nguy hiểm. Trong bài viết dưới đây, công ty PCCC Đà Nẵng – SQ Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết cách sử dụng thang dây thoát hiểm khi có đám cháy kèm những lưu ý quan trọng để đảm bảo an toàn.

1. Thang dây thoát hiểm là gì?

Thang dây thoát hiểm (hay còn gọi là thang dây chữa cháy) là thiết bị hỗ trợ thoát nạn quan trọng trong công tác phòng cháy chữa cháy, đặc biệt khi xảy ra sự cố tại nhà cao tầng, chung cư hoặc khu vực bị cô lập lối thoát. Đây là giải pháp giúp người bên trong nhanh chóng di chuyển xuống vị trí an toàn khi cầu thang bộ hoặc thang máy không thể sử dụng. Đây cũng là một trong những thiết bị thường được tích hợp ngay từ giai đoạn thiết kế hệ thống pccc cho nhà cao tầng nhằm đảm bảo phương án thoát nạn hiệu quả.

Về cấu tạo, thang thường gồm hai móc cố định chắc chắn để neo vào ban công, lan can hoặc kết cấu kiên cố của công trình. Phần bậc thang được làm từ thanh kim loại chịu lực, liên kết với dây cáp chính và cáp phụ bằng các chốt cố định an toàn. Một số loại còn được trang bị tay vịn hoặc khung định hướng giúp người dùng giữ thăng bằng tốt hơn khi di chuyển. 

2. Phân loại thang dây thoát hiểm phổ biến

Trên thị trường hiện nay, thang dây thoát hiểm được thiết kế đa dạng nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng trong nhiều tình huống khác nhau. Nhìn chung, có thể phân thành hai dòng phổ biến là thang dây leo truyền thống và thang dây thoát hiểm tích hợp hộp giảm tốc:

• Thang dây leo thông thường: Là loại có cấu tạo gồm các bậc thang cố định, phù hợp với người có thể lực và khả năng leo trèo tốt. Phần dây dọc thường được làm từ sợi tổng hợp chịu lực cao thay vì gỗ hoặc kim loại cứng như các loại thang truyền thống. Nhờ thiết kế gọn nhẹ, dễ triển khai, dòng thang này được sử dụng khá phổ biến trong các tình huống thoát nạn khẩn cấp, đặc biệt tại các công trình đã được thi công pccc theo tiêu chuẩn an toàn hiện hành.
• Thang dây thoát hiểm có hộp giảm tốc: Được thiết kế dành cho trẻ em, người cao tuổi hoặc người không đủ sức leo trèo. Loại này không sử dụng bậc thang để di chuyển từng bước mà hoạt động theo cơ chế đeo đai an toàn kết hợp bộ điều tốc. Khi sử dụng, người thoát nạn được hạ xuống từ từ với tốc độ được kiểm soát, giúp đảm bảo an toàn và hạn chế rủi ro.

Ngoài việc trang bị thang dây thoát hiểm, các gia đình và công trình cũng nên chuẩn bị thêm những thiết bị PCCC cần thiết như bình chữa cháy để tăng cường mức độ an toàn khi xảy ra sự cố cháy nổ.

3. Cách sử dụng thang dây thoát hiểm thông thường

Sử dụng thang dây thoát hiểm không quá phức tạp, tuy nhiên cần thực hiện đúng quy trình để đảm bảo an toàn tối đa khi xảy ra sự cố. Dưới đây là các bước cơ bản bạn nên thực hiện:

• Bước 1. Lựa chọn thang có chiều dài phù hợp: Trước hết, cần đảm bảo thang dây có độ dài tương ứng với khoảng cách từ vị trí lắp đặt (ban công, cửa sổ…) xuống mặt đất. Nếu gia đình đã chuẩn bị sẵn thang đúng kích thước, hãy nhanh chóng lấy ra sử dụng khi có tình huống khẩn cấp. Trường hợp có nhiều loại thang, nên kiểm tra và xác định đúng loại phù hợp với độ cao thực tế.
• Bước 2. Xác định điểm thoát hiểm an toàn: Khi xảy ra cháy nổ, hãy bình tĩnh tìm vị trí thuận lợi, ít khói và gần nhất để triển khai thang. Ưu tiên khu vực ban công hoặc cửa sổ thông thoáng, tránh nơi có lửa hoặc vật cản nguy hiểm.
• Bước 3. Cố định chắc móc thang: Gắn hai móc thang vào lan can, khung cửa hoặc kết cấu vững chắc. Đảm bảo điểm neo đủ khả năng chịu lực và không bị xê dịch trước khi thả thang xuống.
• Bước 4. Thả thang xuống từ từ: Sau khi đã cố định an toàn, nhẹ nhàng thả thang xuống phía dưới, tránh để thang vướng vào vật cản hoặc xoắn dây.
• Bước 5. Di chuyển xuống theo từng bước chắc chắn: Bám chắc tay vào dây và đặt chân lần lượt lên từng bậc thang để di chuyển xuống. Thang dây chất lượng cao có khả năng chịu tải lớn, cho phép nhiều người sử dụng liên tiếp, tuy nhiên vẫn nên giữ khoảng cách hợp lý để đảm bảo an toàn tuyệt đối.

4. Cách sử dụng thang dây thoát hiểm có hộp giảm tốc

Thang dây thoát hiểm tích hợp hộp giảm tốc được thiết kế nhằm hỗ trợ người dùng, đặc biệt là trẻ em và người lớn tuổi hạ xuống an toàn nhờ cơ chế kiểm soát tốc độ. Để sử dụng đúng cách, bạn thực hiện theo các bước sau:

• Bước 1. Cố định móc treo vào điểm neo chắc chắn: Đưa móc thang lên vị trí kiên cố như ban công, khung cửa sổ hoặc dầm bê tông. Đảm bảo điểm neo đủ vững để chịu tải trọng khi thả người xuống.
• Bước 2. Gắn hộp giảm tốc đúng vị trí: Lắp hộp điều tốc vào giá treo hoặc điểm cố định theo đúng hướng dẫn của nhà sản xuất. Kiểm tra lại độ chắc chắn trước khi sử dụng để tránh trượt hoặc bung móc.
• Bước 3. Đeo và siết chặt đai an toàn: Quàng dây đai qua vai, đặt sát dưới nách hoặc theo đúng cấu tạo của bộ dây. Điều chỉnh dây vừa khít cơ thể để giữ tư thế ổn định trong suốt quá trình di chuyển xuống.
• Bước 4. Thả dây xuống phía dưới: Nhẹ nhàng thả đầu dây xuống đất, đảm bảo dây không bị xoắn hoặc mắc vào vật cản. Giữ chắc dây cáp và đứng ở mép cửa sổ hoặc ban công trong tư thế vững vàng.
• Bước 5. Hạ người xuống theo cơ chế điều tốc: Xoay mặt về phía tường, thả lỏng cơ thể và để hộp giảm tốc tự động điều chỉnh tốc độ hạ xuống từ từ. Luôn giữ bình tĩnh và không giật mạnh dây trong quá trình di chuyển.

5. Lưu ý khi sử dụng thang dây thoát hiểm

Để đảm bảo an toàn tối đa khi triển khai thang dây thoát hiểm trong tình huống khẩn cấp, người sử dụng cần ghi nhớ những điểm quan trọng sau:

• Nên trang bị thang dây tại các căn hộ từ tầng cao (đặc biệt từ tầng 10 trở lên) và đặt ở vị trí gần cửa sổ hoặc ban công để có thể sử dụng ngay khi cần.
• Trước khi leo xuống, phải kiểm tra kỹ phần móc neo, dây cáp và từng bậc thang để đảm bảo không có dấu hiệu lỏng, nứt hoặc hư hỏng.
• Khi bắt đầu di chuyển, nên đưa chân ra ngoài trước và giữ cơ thể áp sát tường để tạo điểm tựa vững chắc.
• Khu vực phía dưới nơi thang chạm đất cần thông thoáng, không có vật cản như cây lớn, vật nhọn hay chướng ngại nguy hiểm.
• Tuyệt đối không sử dụng vượt quá tải trọng cho phép của thang để tránh rủi ro đứt, gãy.
• Bảo quản thang ở nơi khô ráo, dễ quan sát và dễ lấy nhằm đảm bảo sẵn sàng sử dụng trong mọi tình huống.
• Ngoài ra, cần định kỳ kiểm tra và bảo dưỡng hệ thống pccc trong đó có thang dây thoát hiểm để đảm bảo thiết bị luôn hoạt động tốt khi cần thiết.

Nếu bạn cần tư vấn lựa chọn thang dây thoát hiểm phù hợp hoặc giải pháp PCCC toàn diện, SQ Việt Nam luôn sẵn sàng đồng hành và hỗ trợ nhanh chóng, chuyên nghiệp:

Công ty cổ phần SQ Việt Nam

• Địa chỉ: 14 Hà Huy Tập, Phường Thanh Khê, TP.Đà Nẵng
• Hotline: 0935 513 543
• Email: info@sqvietnam.vn
• Website: www.sqvietnam.vn

Bài viết liên quan:

• Hướng dẫn đeo mặt nạ phòng độc đúng cách khi xảy ra cháy nổ
• Hướng dẫn sử dụng nút ấn báo cháy chi tiết khi xảy ra hỏa hoạn
• Cách xem đồng hồ bình chữa cháy chuẩn xác để nhận biết còn sử dụng được hay không
• Cách kiểm tra bình bột chữa cháy đúng kỹ thuật giúp đảm bảo an toàn

Trong mọi tình huống cháy nổ, sự bình tĩnh và thao tác đúng kỹ thuật sẽ quyết định khả năng thoát nạn an toàn. Vì vậy, mỗi người nên chủ động tìm hiểu, thực hành trước cách sử dụng thang dây và chuẩn bị sẵn phương án thoát hiểm phù hợp cho không gian sinh sống của mình. Chủ động phòng ngừa hôm nay chính là cách bảo vệ an toàn cho bản thân và gia đình trong những tình huống khẩn cấp.